Over Grace Hopper, de madame Curie van de computerindustrie

Eindelijk is ze er dan: de biografie van één van de meest invloedrijke vrouwen uit de geschiedenis van de computertechnologie:

Grace Murray Hopper (1906 - 1992)

Hopper was voor de wereld van de computertechnologie wat Madame Curie was voor de wereld van de natuur- en scheikunde.
Hopper heeft zich moederziel alleen staande weten te houden in een 'male only'-wereld en werd op het einde van haar leven aangezien als de basisuitvinder van computerprogrammeertalen.

Volgens kenners zijn door het werk van Hopper alle progammeertalen die na haar zijn geschreven beïnvloed.

In 1934 was zij de eerste vrouw in Amerika die promoveerde in de wiskunde.

In 1969 was zij de eerste laureate van de 'man of the year award' van de Data Processing Management Association.

De belangrijkste anekdote die over haar de rondde doet, is dat zij de term 'bug' (computerprogrammeerfout) introduceerde. Tijdens haar werk aan de Mark II computer aan Harvard Universiteit ontdekte zij een 'insect' (in Het Engels 'a bug') in een 'relais' van de computer. Dat insect blokkeerde de werking van het systeem. Het relais was toen overigens voor de toenmalige computers wat de microprocessor is voor de contemporaine computer. Om de computer opnieuw aan de praat te krijgen moest hij worden 'debugged'. Een 'bug' is sindsdien hét woord bij uitstek waarmee een computermankement wordt benoemd. Naar verluidt zouden resten van het insect tot op de dag van vandaag bewaard worden in het Naval Surface Weapons Center.

Het boek over haar leven en werken heb ik nog niet gelezen - ik heb het nog maar net een dag in huis - maar het kan haast niet anders of het moet boeiende literatuur zijn. De referenties op de achterkant van het omslag (de zogenaamde 'advance praise') zijn niet van de minsten. Maar bovenal wordt het boek uitgegeven door de vermaarde MIT Press, de uitgeverij van één van de meest prestigieuze universiteiten van Amerika, te weten: Het Massachussets Institute of Technology.
Ik heb nog nooit een ondermaats boek van de MIT Press in mijn handen gehad.

De auteur van het boek is Kurt W. Beyer, een voormalig hoogleraar aan de United States Naval Academy.

Voor de liefhebbers onder ons:

het boek is 340 pagina's dik.
Gebonden met stofomslag.
ISBN 978 0 262 01310 9
Kostprijs € 24,49.

Wellicht dat ik op het boek terugkom op mijn weblog nadat ik het gelezen heb.
Maar lezen zal ik dit veelbelovende boek zeer beslist.

Jamie goes america

De grote merken moeten elk jaar met een nieuw boek op de proppen komen. Dat wil zeggen: de kookmerken. Daartoe behoren Jamie Oliver, Gordon Fucking Ramsay en qua nederkookmerk Herman den Blijker.

En als dat even niet lukt, elk jaar een nieuw boek, dan prijs je bij Uitgeverij Kosmos het enige boek dat Ferran Adrià, de beroemdste kok van dit moment, ooit heeft uitgegeven nog maar eens aan. Die aanbiedingsfolder moest toch vol?

Ferran Adrià bracht op 9 april een bezoek aan Amsterdam waar hij in Krasnapolski een lezing gaf. In de najaarsaanbieding van Kosmos is dat nog altijd goed voor 2 pagina's tekst en uitleg. Ook al is 'Een dag bij El Bulli' al lang uit.

Een andere beroemde kok die Nederland aandoet, is Rick Stein. Hij signeert zijn nieuwe boek op donderdag 3 september in de Bijenkorf, 5e etage, vanaf 19:00.

Gisteren herlas ik eerder toevallig een reportage van Ronald Hoeben over de grote Paul Bocuse in HP/De Tijd. De kok die per gast 1 pakje boter, een halve liter room en 3 eieren verbruikt. Bocuse heeft de pesthekel aan het nieuwe koken à la Ferran Adrià.

Een heel mooi filmpje over het bezoek van Ronald Hoeben en Alain Caron aan het etablissement van Bocuse in Collognes au Mont d'Or valt te zien op FoodTube.nl.

Enfin, de nieuwe Oliver verschijunt in oktober en heet 'Jamie's Amerika'. Hij heeft al een keer Italië gedaan. Wij mikken voor volgend jaar op 'Jamie doet het beter dan de afhaalchinees'.

Van Herman den Blijker verschijnt, ook in oktober, 'Altijd Trek'.

Maar wellicht het interressantste kookboek dat bij Kosmos verschijnt, is het 'River Café goes classic!' van Rose Gray en Ruth Rogers. En het is waar dat Jamie Oliver daar gekookt heeft. Dat klopt, mijnheer Kosmos. Maar Jamie Oliver is ook groot geworden dankzij Antonio Carluccio.
De oorspronkelijke titel van dit River Café-kookboek is aantrekkelijker dan de Nederlandse titel:
The River Café Classic Italian Cook Book'.

Ik kan even snel spreken als schrijven

In Amerika bestaan ze al tientallen jaren: de gesproken boeken oftewel: luisterboeken. Sinds een jaar of vijf duren ook bij ons de files inmiddels lang genoeg om van het luisterboek een volwaardig handelsproduct te maken. Koploper is Uitgeverij Rubinstein die inmiddels veel meer dan 100.000 exemplaren verkocht van de 'gesproken' Harry Potterboeken.

Steeds meer uitgevers doen mee aan de orale rage. Uitgeverij De Bezige Bij heeft het 'imprint' Zoem. De najaarsaanbieding van Zoem voorspelt de uitgave van 'Dansen op spijkers', gedichten van Gerrit Komrij op muziek van Louis Gauthier. Dat wordt een gebonden boek met 1 cd, speelduur crica 45 minuten. Vermoedelijke verschijningsdatum: november 2009.

Nieuw is ook 'De zoon' van Jessica Durlacher, die toch vooral bekend werd als dochter van, maar dat terzijde. Durlacher doet mee aan een nieuw fenomeen bij de bestrijding van het fileleed. Haar Luisterboek, door de auteur zelf voorgelezen, verschijnt gelijktijdig met de uitgave van de roman 'De zoon'. Voor de chauffeur gaat het om 9 cd's met een speelduur van 500 minuten die € 24,50 moet kosten. Voor de medepassagier gaat het om een gebonden boek van 368 pagina's à € 24,90 of om een peperbekje van € 19,90.
Boek en Luisterboek verschijnen in januari 2010.

Overigens kondigt De Bezige Bij in de Zoem-brochure najaar 2010 aan dat de luisterboeken 'Dubbelspel' van Frank Martinus Arion, voorgelezen door Manoushka Zeegelaar-Breeveld en 'De oesters van Nam Kee' van Kees van Beijnum, voorgelezen door Daan Schuurmans beide genomineerd zijn voor de Esta Luisterboekenprijs 2009. Zou de Esta zelf ook voorgelezen worden?

Bij Meulenhoff Boekerij verschijnt in november van dit jaar de evergreen 'Rode rozen en tortilla's' van Laura Esquivel, voorgelezen door Isa Hoes, in een luisterverpakking van 6 cd's. Terwijl Carice van Houten 'de meest fantastische verhalen 2' van Roald Dahl heeft voorgelezen. Deel 1 nam Frank Lammers voor zijn rekening.

Uitgeverij Maarten Muntinga distribueert de luisterboeken van de HoorSpelFabriek. Die gaat het verst. Die HoorSpelFabriek brengt zogenaamde 'Audiofilms', een woord dat door een normale spelling checker niet geaccepteerd wordt. Maar dat terzijde. Op 15 december van dit jaar verschijnt de audiofilm van de Winnaar van de AKO Literatuurprijs 2009 als audiofilm.

Van 'Over de liefde' van Doeschka Meijsing en van 'Het schervengericht' van A.B.C.D.E.F.G.H van der Heijden verschenen eerder audiofilms. De uitgever meldt er dit over: 'Jonge dramaschrijvers worden aan het werk gezet om uiteindelijk het verkozen boek tot een audiofilm te maken. Het is een race tegen de klok, maar altijd met de kwaliteit die u van de HoorSpelFabriek gewend bent. Deze audioproductie wordt uitgezonden door de NPS en ligt voor de Kerst voor de consument in de winkel.' Daarmee weten we nog steeds niet wat een audiofilm is, maar tegen de Kerst aan wordt het voor iedereen duidelijk.

De draaglijke zwaarte van de Bezige Bij

Kijk nou, in mijn tijd, eind jaren tachtig van de vorige eeuw, was dat toch wel even anders, verzuchtte de 47-jarige ex-vertegenwoordiger. Drie keer per jaar togen wij vanuit Antwerpen naar de Van Miereveldstraat 1 te Amsterdam om er de aanbiedingsvergadering van de meest legendarische uitgeverij van Nederland, te weten: De Bezige Bij, bij te wonen.

De toenmalige uitgeefdirecteur Dolf Hamming en zijn apostelen, de redacteuren van de uitgeverij, gaven tekst en uitleg bij hun uitgavenbeleid. De bedoeling was dat wij, de vertegenwoordiging van De Bezige Bij in Vlaanderen, op basis van die tekst en die uitleg de boeken van De Bezige Bij zo goed mogelijk zouden slijten bij de boekhandel in Vlaanderen.
Het aanbieden van de nieuwe, nog niet verschenen titels van de uitgeverij was een zaak van groot belang. Immers, op basis van de aantallen exemplaren per titel die wij aan de boekhandel in vooraanbieding hadden weten te slijten zou de oplage van die titels bepaald worden.

Voor elke aanbiedingsvergadering die ik destijds bij de Bezige Bij bijwoonde, gold dit:

We kwamen met broodjes en beleg uit Antwerpen, want de redactie van de Bij was dol op dat goede Vlaamse brood van ons.

En we gingen naar huis met een mooie aanbiedingsfolder van de uitgeverij die we in grote aantallen uitdeelden aan de boekhandel.

En wat is er intussen dan veranderd sinds ik eind jaren tachtig de Vlaamse vertegenwoordiger van de Bezige Bij was? Zo ongelofelijk veel dat het niet allemaal op te sommen valt. Maar dit onder meer valt op: dat De Bezige Bij onder het bewind van de voortvarende en zeer getalenteerde Robbert Ammerlaan van een zieltogend bedrijf dat dreef op de kurken Van Kooten en Mulisch uitgegroeid is tot een mastodont van een uitgeverij. De Bezige Bij zoemt als nooit tevoren.

Ook dit is veranderd: de aanbiedingsfolder van De Bezige Bij is niet langer 1 aanbiedingsfolder.

Vandaag ontving ik de aanbiedingen van De Bezige Bij verpakt in een stevige witte kartonnen doos, goed voor een gewicht van circa 1.280 gram. Niet langer één foldertje dus. Wel integendeel! De doos die ik vandaag ontving, bevat volgende aanbiedingsfolders:

1. De Bezige Bij Nederlandse literatuur (zie afbeelding) - 26 titels, waarvan 13 herdrukken.
2. De Bezige Bij Vertaalde literatuur, 11 titels.
3. De Bezige Bij Non-fictie, 9 titels.
4. De Bij, 12 titels mid-price herdrukken.
5. De Bezige Bij Cargo, deel 1, 8 titels waarvan 3 herdrukken.
6. De Bezige Bij Cargo, deel 2, 6 titels
7. Cargo, deel 3, een flyer over de titel 'Partnerruil'.
8. Zoem, luisterboeken, 6 nieuwe titels.
9. Oog & Blik, De Bezige Bij, 10 titels, waarvan 1 herdruk.
10. Thomas Rap, 11 titels, waarvan 1 herdruk.

Tsjechov compleet, Vasalis herdrukt

In de najaarsaanbieding van Uitgeverij Van Oorschot worden ook de delen 3 en 4 van het Verzameld Werk van Karel van het Reve aangekondigd, maar mijn belangstelling gaat toch veeleer uit naar de aankondiging van de voltooiing van de Verzamelde Verhalen 1895 - 1903, deel 5 van Anton Tsjechov.

Het gaat om een nieuwe vertaling die verschijnt in de vermaarde Russische Bibliotheek.

De uitgever meldt:

'Binnenkort (dat is eind januari 2010, LvP) verschijnt in onze Russische Bibliotheek het laatste deel van de verzamelde verhalen van Tsjechov (1860 - 1904) in de meesterlijke nieuwe vertaling van Tom Eekman, Aai Prins en Anne Stoffel. Daarmee is dit 3000 pagina's tellende project voltooid.
De verhalen zijn afgedrukt in hun volgorde van ontstaan. Wie zou menen dat de eerste vier delen moeten beschouwd worden als een aanloop naar het absolute meesterschap dat Tsjechov in de laatste jaren van zijn leven bereikte, vergist zich.
Hoogstens kan men betreuren dat hij al op 44-jarige leeftijd stierf zodat er op dit vijfde deel, met daarin zijn meest beroemde verhalen zoals Drie jaren, Ariadna, Kruisbessen, De dame met het hondje, In het ravijn en De bisschop, niet nog méér delen kunnen volgen!'

'Tsjechovs verhalen zijn niet zomaar goed, ze zijn verpletterend goed.' - Joost Zwagerman


De eerste druk van deze nieuwe vertaling wordt gebonden uitgevoerd met stofomslag en kost € 34,- tot 3 maanden na verschijning. Daarna € 39,-.

Verder kondigt Van Oorschot veel interessante herdrukken aan, zoals de vier bundels van M. Vasalis, die in oktober 2009 uitgegeven worden.

- Van Parken en woestijnen verschijnt de achtendertigste druk.
- Van De vogel Phoenix verschijnt de tweeëntwintigste druk.
- Van Vergezichten en gezichten verschijnt de zesentwintigste druk.
- Van De oude kustlijn verschijnt de negende druk.

Het leven van Gerard Reve

Ook altijd een blij moment: het moment waarop de aanbiedingsfolder van Uitgeverij Van Oorschot op het vloermatje valt. In de najaarsaanbieding 2009, waarvan hieronder een afbeelding van de cover, staat een aantal beloftevolle titels.

Van Nop Maas verschijnt de biografie van Gerard Reve in drie delen:

- Gerard Reve - Kroniek van een schuldig leven. Deel 1: De vroege jaren (1923 - 1962). De eerste druk, 'echt' gebonden met stofomslag verschijnt op vrijdag 30 oktober 2009. De tweede druk, een luxe paperback met flappen, verschijnt gelijktijdig met de eerste druk.

- Gerard Reve - Kroniek van een schuldig leven. Deel 2: De 'rampjaren'(1963 - 1975). De eerste druk, gebonden, en de tweede druk, ingenaaid, verschijnen gelijktijdig in maart 2010.

- Gerard Reve - Kroniek van een schuldig leven. Deel 3: De late jaren (1976 - 2006). De eerste druk, gebonden, en de tweede druk, ingenaaid, verschijnt in oktober 2010.

Anekdote: eind jaren tachtig van vorige eeuw werkte ik voor De Bezige Bij als vertegenwoordiger van de uitgeverij in Vlaanderen. Tijdens één van de vergaderingen in het imposante kantoor van de Bij aan de Van Miereveldstraat 1 te Amsterdam wist één van de redacteuren van de Bij mij te vertellen dat van de legendarische debuutroman van Reve, De Avonden, helemaal niet zo erg veel exemplaren verkocht waren als iedereen altijd maar dacht. De redacteur in kwestie wist mij te vertellen dat de teller eind jaren tachtig op net iets meer dan 100.000 exemplaren uitkwam. Dat zal nu, ruim twintig jaar later, wel veel meer zijn. Maar die net iets meer dan 100.000 verkochte exemplaren van De Avonden kwam toch als een verrassing uit de lucht vallen.

Dat het eerste deel van de driedelige biografie van Reve precies op 30 oktober van dit jaar verschijnt is overigens geen toeval. Het zal dan precies 60 jaar geleden zijn dat zijn debuutroman verscheen.

Volgens de uitgever heeft Nop Maas nauw kunnen samenwerken met Joop Schafthuizen, de laatste levensgezel van Reve. Maas zou, nog steeds volgens de uitgever, inzage gekregen hebben in het privé-archief van de schrijver en zou daardoor ruimschoots kunnen citeren uit 'vele, tot dusver onbekende, originele Reve-teksten'.

Nop Maas editeerde de brievenboeken van Gerard Reve en bezorgde bovendien diens Verzameld Werk.

goed nieuws voor dreuzels en andere Potters

Het vijfde boek in de Harry Pottersage werd in Nederlandse vertaling uitgebracht in een oplage die alle voorgaande records verpulverde. De Bezige Bij bracht in november 1979 'De Doodshoofdvlinder' van Jan Wolkers nog uit in een eerste oplage van 100.000 exemplaren. Dat leek toen heel erg veel. Sterker nog: het was gewoon te veel. Wolkers was toen al over zijn populaire hoogtepunt heen als romancier. Die eerste druk is jarenlang op de planken blijven liggen.

Welnu, het vijfde boek in de Harry Potterreeks kwam uit in een oplage van 1 miljoen stuks paperback gelijktijdig met 60-duizend stuks gebonden.

Voor de liefhebbers is er goed nieuws. In november van dit jaar verschijnt bij de vaste Nederlandse uitgever van de tovenaarsleerling, Uitgeverij De Harmonie, twe nieuwe delen van telkens circa 128 pagina's, gebonden in een harde kaft.
Hoe groot de oplage is van deze twee nieuwe titels is in het geheel niet duidelijk.

Het gaat om:

J.K. Rowling - Zwerkbal Door de Eeuwen Heen.

&

J.K. Rowling - Fabeldieren en Waar Ze Te Vinden.


Beide boeken verschijnen in een vertaling van Wiebe - wie anders? - Buddingh', die alle Harry Potterboeken tot nu toe vertaalde. Voor de echte dreuzels voegen we er nog dit aan toe: het gaat om de schoolboeken van Harry Potter die voor het eerst voor dreuzels en tovenaars in boekvorm verschijnen.

De onderstaande afbeelding komt uit de najaarsaanbieding van Uitgeverij De Harmonie.